Dünya

SIPRI: Nüvə silahından istifadə ehtimalı heç vaxt olmadığı qədər realdır

13 İyun, 2022
1381

Financial Times

35 il ərzində qlobal nüvə arsenalının məhdudlaşdırılmasından sonra dünyada nüvə silahlanma yarışının yeni mərhələsi gözləniliir. 

Bu barədə Stokholm Beynəlxalq Sülh Araşdırmaları İnstitutunun (SIPRI) araşdırmasında bildirilir. 

SIPRI-nin təhlilinə görə, bu gün nüvə eskalasiyası riski Soyuq Müharibədən sonra ən yüksək həddədir. Buna səbəb Rusiya Prezidenti Vladimir Putinin nüvə silahından istifadə ilə bağlı açıq təhdidləri olub.

SIPRI-nin direktoru Den Smit açıqlamasında deyib: “Son bir il ərzində həm nüvə silahlarına nəzarət, həm də nüvədən imtina sahəsində əhəmiyyətli irəliləyiş əldə olunsa da, nüvə silahından istifadə riski indi Soyuq Müharibənin qızğın vaxtından bəri ən yüksək səviyyədədir”.

Ekspertlərin fikrincə, 9 nüvə ölkəsinin hamısı - Rusiya, ABŞ, Çin, Fransa, Böyük Britaniya, Pakistan, Hindistan, İsrail və Şimali Koreya öz arsenallarını fəal şəkildə modernləşdirməyə başlayıblar. 

SIPRI-nin Kütləvi Qırğın Silahları Proqramının baş elmi işçisi və  Amerika Alimləri Federasiyası (FAS) Nüvə İnformasiyası Layihəsinin direktoru Hans M. Kristensenin sözlərinə görə, Soyuq Müharibənin bitməsindən sonra qlobal nüvə arsenalının məhdudlaşmasının artıq sona yetdiyini göstərən dair aydın əlamətlər var.

“Nüvə dövlətlərinin hamısı öz arsenallarını genişləndirir və ya modernləşdirirlər.  Onların əksəriyyəti nüvə ritorikasını və hərbi strategiyalarında nüvə silahının rolunu təşviq edirlər. Bu, çox narahatedici tendensiyadır”, - SIPRI kütləvi qırğın silahları proqramının direktoru Vilfred Vanq əlavə edib.

SIPRI iddia edir ki, 2022-ci ilin yanvar ayına olan nüvə başlıqlarının ümumi sayı 12 705 olub, onlardan 9 440-ı aktivdir və potensial olaraq hərbi istifadəyə hazırdır. Ötən illə müqayisədə bu rəqəm bir qədər azalıb - 2021-ci ilin yanvarında 13 080 döyüş başlığı olub. Amma bu azalma silahsızlaşma əlaməti deyil - sadəcə ABŞ və Rusiya bir neçə il əvvəl planlaşdırılan köhnəlmiş sistemləri yığışdırıblar. Aktiv döyüş başlıqlarının sayı isə il ərzində praktiki olaraq dəyişməyib.

Dünya nüvə arsenalının 90%-dən çoxu Rusiya Federasiyası və ABŞ-ın payına düşür. SIPRI analitikləri vurğulayırlar ki, bu ilin əvvəlinə Rusiyanın strateji nüvə silahlarından əlavə, 1912 taktiki nüvə silahı da var.

Çin nüvə arsenalını əhəmiyyətli dərəcədə genişləndirməkdədir. Bunu, xüsusən, peyk görüntülərində müşahidə oluna bilən 300-dən çox yeni raket silosunun tikintisi göstərir.

Qərb ölkələri də öz arsenallarını genişləndirir və ya müasirləşdirir. Xəbərdə deyilir ki, İngiltərə 2021-ci ildə də nüvə silahı ehtiyatlarını artırmaq qərarına gəlib. London həmçinin nüvə arsenalı haqqında dəqiq məlumatlar dərc etməyəcəyini açıqlayıb.

Fransa isə 2021-ci ildə ballistik raketlər və nüvə başlıqları ilə təchiz oluna bilən yeni nüvə sualtı qayıqlarının hazırlanması proqramına start verib.


Toplum TV Azərbaycanın müstəqil xəbər platformasıdır. Ölkədə və bölgədə baş verən hadisələri dəqiq və qərəzsiz şəkildə izləyicilərimizə çatdırırıq.

Toplum TV hər gün siyasət, iqtisadiyyat, sosial, kriminal, gender mövzularında reportajlar və xəbər proqramları, tolk-şou və müsahibələri diqqətinizə təqdim edir.

Ən doğru xəbərləri izləmək üçün Toplum TV-yə abunə olun.

Youtube: https://www.youtube.com/channel/UCztIohlYx63yMJzcRTF18IA

WebSite: https://toplum.tv

Facebook: https://www.facebook.com/toplumtv

İnstagram: https://www.instagram.com/toplumtv/

Telegram: https://t.me/Tvtoplum

Şikayətlərinizi Whatsapp-da Qaynar Xəttimizə göndərin: +99450 247 55 06

Dünya

Navalnının dəfn mərasiminin yeri məlum olub

28 Fevral 2024

Açıq mənbələrdən götürülüb

Rusiyalı mərhum siyasətçi Aleksey Navalnının dəfn mərasimi martın 1-də Moskvada Borisov qəbiristanlığında keçiriləcək. Toplum Tv xəbər verir ki, bu barədə fevralın 28-də siyasətçinin mətbuat katibi Kira Yarmış sosial media hesabında məlumat paylaşıb.  O qeyd edib ki, Moskvanın Maryino rayonunda yerləşən Borisov qəbiristanlığı bir vaxtlar Navalnının yaşadığı evin yaxınlığındadır.  https://toplum.tv/dunya/poumlluumlmuumlnden-evvel-navalninin-muumlbadilesi-planlasdirilirdip Mərhum siyasətçinin silahdaşı İvan Jdanov isə bildirib ki, ilkin olaraq vida və dəfn mərasiminin fevralın 29-da keçirilməsi planlaşdırılıb: "Amma tezliklə məlum olub ki, fevralın 29-da qəbir qaza biləcək bir nəfər də yoxdur. 1-də mümkündür, 28-də də mümkündür, amma 29-da mümkün deyil". Jdanov bunu Rusiya prezidenti Vladimir Putinin fevralın 29-da Federal Məclisdə...
Dünya

Financial Times: Ukraynada Qərbin xüsusi təyinatlı qüvvələri var

28 Fevral 2024

Açıq mənbələrdən götürülüb

Qərb ölkələrinin xüsusi təyinatlı əsgərləri Ukraynadadır. Toplum TV xəbər verir ki, bunu Böyük Britaniyanın “Financial Times” qəzeti Avropanın müdafiə departamentlərindən birinin yüksək rütbəli nümayəndəsinə istinadən məlumat yayıb.  Nəşrin həmsöhbəti Avropa ölkələrinin Ukraynaya qoşun yeridə biləcəyini istisna etməyən Fransa Prezidenti Emmanuel Makronun sözlərini belə şərh edib “Bunu rəsmi olaraq etiraf etməsələr də, hər kəs bilir ki, Ukraynada Qərb xüsusi təyinatlıları var".  https://toplum.tv/dunya/pmakron-qerb-qosunlarinin-ukraynaya-goumlnderilmesini-istisna-etmirp Mənbə həmçinin qeyd edib ki, Makronun bəyanatı qeyri-müəyyənlik yaratmaq və Rusiyanı cilovlamaq məqsədi daşıyır. Xatırldaq ki, Makron bir neçə gün əvvəl Parisdə Ukraynaya dəstək üçün keçirdiyi görüşdən sonra verdiyi açıqlamada Qərb qoşunlarının Ukraynaya göndərilməsini istisna etmədiyini bildirmişdi: "Bu gün...

Seçilmiş Videolar

Toplum TV loqo