İqtisadiyyat

İlqar Məmmədov: “Birinci uşağa görə dövlət heç kimə yardım etməməlidir”

Qadir İbrahimli: “Belə yanaşma konstitusiya pozuntusu deməkdir”

Nigar Səmədli
2 Aprel, 2021
1521

Kollaj - Toplum.tv

“Uşaqpulu mövzusu ilə xalqı aldadıb-alçaldan yaramazların hər birinin cavabını artıqlamasıyla verəcəyik”.

Bunu ReAl Partiyasının sədri İlqar Məmmədov martın 2-də “Feysbuk” hesabında yazıb. 

Partiya üzvü, deputat Erkin Qədirli isə uşaqpulu əvəzinə, vətəndaşların mənzil şəraitinin yaxşılaşdırılmasının daha doğru olduğunu söyləyib: “İnsanlara faizsiz kreditlər verilməlidir. Uşaqpulu sol strategiyaya uyğundur. Uşaqpulu verməklə problem çözülməyəcək. Valideyn vəsaiti uşağına xərcləməyə də bilər, amma mənzil şəraiti yaxşılaşdırılsa, nəticə əldə etmək olar”.

İlqar Məmmədov yazıb ki, uşaqpulu mövzusunu gündəmə gətirənlər bunun büdcəyə və iqtisadiyyata neçəyə başa gələcəyini konkret rəqəmlə ifadə etmirlər:

“Sadəcə, “uşağım var, dövlət mənə pul versin” kimi təsəvvürləri insanlarda yetişdirənlər ya nə danışdıqlarını heç anlamır, ya da xalqa vicdanlı xidmət hissini tam itiriblər". 

"Nəsilvermə əmsalı Azərbaycanda ancaq son 4-5 ildir ki, artım üçün tələb olunan əmsal 2.1-dən aşağı düşüb. Bunun mürəkkəb səbəbləri var. Buraya keçmiş müharibələrin irsi olan demoqrafik dalğalar, şəhərləşmə, iqtisadi təsəvvürlərin dəyişməsi və s. kimi hallar daxildir", - İlqar Məmmədov qeyd edib.

Onun sözlərinə görə, əmsalın daha aşağı düşməsinin qarşısını almaqdan ötrü bir çox tədbirlər görülməlidir: "Bu tədbirlər arasında, əlbəttə, doğumun iqtisadi stimullaşdırılması tədbirləri də var. Bizim isə mövqeyimiz belədir: 

- birinci uşağa görə dövlət heç kəsə maddi yardım verməməlidir. Birinci uşaq ailələrin tam şəkildə öz məsuliyyəti, seçimi və planı olmalıdır.

- ikinci uşağın doğulması və müəyyən yaşa çatması üçün isə dövlət tərəddüd edən ehtiyaclı valideyinlərə öz dəstəyini təklif etməlidir. Yardım məbləği qəpik-quruş yox, əhəmiyyətli olmalıdır. Amma bu vəsaitin valideyinlər tərəfindən məhz uşaqların qida, təhsil, geyim və müalicəsinə xərcləməsi üzərində dövlət ciddi nəzarət qurmalıdır. 

- üçüncü və sonrakı uşaqlar yenə də valideyinlərin öz məsuliyyətli seçimi və planı olmalıdır. Bu məsuliyyətli seçimi etməkdə dövlətin ümumi iqtisadi siyasəti valideyinləri inandırmaqla yardımçı olmalıdır. İş yerlərinin yaranması üçün iqtisadiyyat sərmayələrə açılmalıdır. Bu isə daha geniş, əhatəli siyasətin tərkib hissəsidir: hüquq aliliyi, korrupsiyanın cilovlanması, demokratik siyasi təmsilçilik və s".

İqtisadçı Qadir İbrahimli isə uşaqlara görə sosial müavinətin verilməsini vacib sayır:

“Ümumiyyətlə, ailənin ehtiyacı varsa, doğulan hər bir uşağa görə və ailədəki uşaqların sayından asılı olmayaraq dövlət tərəfindən maddi yardım edilməlidir. Çünki hər doğulan uşaq gələcəyin vergi ödəyicisi, əsgəri və nəhayət, vətəndaşdır, yəni bu onun konstitusyon hüququdur. Konstitusiyada uşaqların sayı ilə bağlı heç bir ayrıseçkilik yoxdur və belə yanaşma ilk növbədə konstitusiya pozuntusu deməkdir. İkinci bir məqamsa ondan ibarətdir ki, Azərbaycanda illərdir tətbiq olunan ünvanlı sosial yardım sistemi işləmir. Bu səbəbdən də bəzi problemlər yaranır. Əgər ailənin gəlirləri normal yaşayış üçün adekvat deyilsə, həmin ailə ünvanlı sosial yardımın əhatə dairəsində olmalıdır. Eyni zamanda, deputatın qeyd etdiyi mənzil şəraitinin də bu məsələ ilə heç bir əlaqəsi yoxdur. Azərbaycanın Mənzil Məcəlləsinə görə, hər bir vətəndaşın yaşayış yeri minimum 16 kvadratmetr olmalıdır”. 

İqtisadçı digər məqamı statistikanın şəffaf olmaması ilə əlaqələndirib: “Statistika Komitəsinin təqdim etdiyi rəqəmlər də real deyil. Avropa Birliyinə daxil olan ölkələrdə yoxsulluq həddi 17 faiz olduğu halda, Azərbaycan statistikası iddia edir ki, bizdə cəmi 5 faizdir. Hətta həmin 5 faizə daxil olan vətəndaşların da hamısı ünvanlı sosial yardım almır. Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyinin açıqlamasına görə, cəmi 63 faiz yoxsul insan ünvanlı yardımın əhatə dairəsindədir. Bu məsələlər çözülmədiyinə görə, uşaqpulu problemi həllini tapmadı və uzun müddət də tapmayacaq”. 
 

İqtisadiyyat

Müharibə iştirakçılarının narazılıqları: hərbçilərin və deputatların sığortalanmasında ayrı-seçkiliyin nəticəsi

21 İyun 2022

Açıq mənbələrdən götürülüb

İqtisadçı Fərid Mehralızadə Bakı Araşdırmalar İnstitutunda Qarabağ müharibəsi iştirakçılarının narazılıqlarını və bunun səbəblərini tədqiq edən məqaləsi çıxıb. Toplum Tv məqalənin aktuallığını nəzərə alıb oxucularına təqdim edir:  Son dövrlər İkinci Qarabağ Müharibəsində xəsarət almış müharibə iştirakçıları müraciətlərinə baxılmaması, əlilliklərinin qeydə alınmaması və yaşadıqları sosial-iqtisadi problemlər ilə bağlı tez-tez Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyi qarşısında aksiyalar keçirir. Həmçinin, sosial şəbəkələrdə qazilərin müalicəsi və digər ehtiyacları üçün xeyriyə kampaniyaları təşkil edilir. Bu kimi məqamlar cəmiyyətdə müharibə iştirakçıları ilə bağlı həyata keçirilən sosial siyasətin effektivliyi ilə bağlı müzakirələrə səbəb olub. Bəs hökumətin müharibədə həlak olan və yaralanan şəxslərlə bağlı atdığı addımlar nədən ibarətdir...
İqtisadiyyat

Dollar, rubl və manat – nə gözlənilir? 

Vüsalə Mikayıl
17 İyun 2022

day.az

ABŞ-ın Federal Ehtiyat Sistemi (FED) uçot dərəcəsini qaldırdıqdan sonra dolların bahalaşması gözlənilir. Dünya iqtisadiyyatına əhəmiyyətli təsiri olan bu qərarın manatın və rublun məzənnəsinə təsiri necə olacaq?  Amerika bank sistemi üçün daxili istiqrazların dəyərini müəyyən edən dərəcənin belə kəskin artımı 1994-cü ildən sonra ilk dəfə həyata keçirilir.  CNN qeyd edir ki, artım analitiklərin gözləntilərinə uyğundur. İyunun 10-a qədər dərəcələrin 0,5% artırılacağı gözlənilirdi, amma 1981-ci ildən bəri ən yüksək inflyasiya barədə məlumatlar dərc olunandan sonra FED-in daha qətiyyətli tədbir görəcəyi məlum olub. Federal Ehtiyat Sisteminin direktorlar şurasının rəhbəri Cerom Pauell bildirib ki, iyulda dərəcələr daha 0,5-0,75% artırıla bilər.  Mərkəzi Bank istəmədikcə... Qərardan...

Seçilmiş Videolar

Toplum TV loqo